Thuiszorg worstelt met coronarichtlijnen: 'Ik voel me een frontsoldaat'

De onderzoeksredactie van RTL Nieuws deed een rondgang onder tientallen thuiszorgmedewerkers. Een groot deel van hen geeft aan bang te zijn om de ouderen met wie zij werken te besmetten. Zij reageren in dit artikel deels anoniem, hun namen zijn bij de redactie bekend. Dit artikel is gebaseerd op hun reacties in ons onderzoek. 

Een deel is ook bang om het virus mee te nemen naar huis, waar soms kwetsbare familieleden wonen. Dat geeft een onveilig gevoel. "Ik heb een man en baby van 5 maanden met astma in huis. Dus dat maakt mijn bezorgdheid groter", zegt een van hen.

Het onveilige gevoel over hun werk overheerst: "Ik voel me een frontsoldaat. Ik ben bang mijn patiënten te besmetten. Ik kom in een ochtend op heel veel plekken en mijn populatie cliënten is toch wel rond de 80", zegt Caroline. 

Daar is een andere thuiszorgmedewerker het mee eens. "We zijn afhankelijk van hoe onze cliënten en hun bezoekers omgaan met de hygiënevoorschriften. Veel dementerenden doen gewoon nog zelf boodschappen en weten nergens van. Familie blijft soms in groten getale komen. We zijn zo sterk als de zwakste schakel."

Mondkapjes

Ook in de thuiszorg is er een tekort aan beschermingsmiddelen. Elke organisatie gaat daar op een andere manier mee om, blijkt uit onze rondvraag. "Wij hebben niets gekregen", zegt Elise. "Ik heb zelf bij Bol.com een doos wegwerphandschoenen gekocht. Handgel kan ik nergens meer vinden. En ik heb geen mondkapje."

Een ander: "De juiste mondkapjes hebben we tot op heden niet, bestellen kon, maar het bezorgen duurt heel erg lang."

De richtlijnen bieden niet altijd houvast als het om ziek melden gaat, vinden thuiszorgmedewerkers. "Het vervelende is dat door het RIVM benadrukt wordt dat iedereen met verkoudheidsklachten zich ziek moet melden, behalve zorgmedewerkers"' zegt Nadine. "Het kan dus zo zijn dat een verkouden collega besmet is met het coronavirus. Zij kan dan zeer veel cliënten besmetten."

Adem inhouden

Henriette: "We komen bij zo veel mensen over de vloer. Ik betrap me er op dat ik mijn adem inhoud als ik dicht bij een cliënt moet zijn. Iedere ochtend weer gaat er in mijn hoofd om: als ik alsjeblieft maar niets overbreng op mijn cliënten. Ik lig er echt wakker van."

Ook bij de ouderen zijn de zorgen groot. Zo kwam er bij het meldpunt van ouderenorganisatie KBO-PCOB  een melding binnen van een vrouw met kanker van wie het incontinentieluier niet meer werd verwisseld. De thuiszorghulp mocht alleen nog medische hulp verlenen, en dus niet aan persoonlijke verzorging doen.

En bij verschillende ouderen worden, omdat de hulp is afgeschaald, de steunkousen niet meer aangedaan. Terwijl die vanwege medische klachten wel voorgeschreven zijn.

'Onverantwoord'

Minka Soesman (32) uit Den Haag overweegt de thuiszorg voor haar moeder zelf stop te zetten, omdat ze het niet meer verantwoord vindt dat haar moeder drie keer per dag verschoond wordt door een thuiszorgmedewerker die geen beschermende kleding draagt.

"Mijn moeder heeft longkanker en een hersentumor en behoort met haar 72 jaar sowieso al tot de kwetsbare groep. Ik heb daar meerdere discussies over gehad met de thuiszorghulp, maar zij krijgt geen beschermende kleding mee van haar werkgever."

Richtlijnen

Branchevereniging Actiz laat weten dat zij hun organisaties aanbevelen de RIVM-richtlijnen te volgen. "Voor hen is het allerbelangrijkste dat ze de algemene hygiënemaatregelen in acht nemen, dus moeten zij de RIVM-richtlijnen volgen", zegt woordvoerder Eric Bosman.

Ook Actiz ziet dat beschermingsmaatregelen schaars zijn. "Wij herkennen de zorgen die er leven. We doen ons uiterste best om de randvoorwaarden in deze bizarre omstandigheden zo goed mogelijk te regelen voor de medewerkers.

Toch blijft het voor de thuiszorg balanceren met die richtlijnen, laat ook Janneke weten: "Soms bekruipt het gevoel van spanning en angst mij om te gaan werken. Nog niet eens voor mijzelf, maar voor mijn cliënten. Ik kan makkelijk via mijn kleding of toch mijn handen het virus meenemen naar de volgende. En dat een cliënt door mijn toedoen zou lijden of overlijden, dat zou me zó verdrietig maken."